Kleinschalige woongroep Windvaan 25 in Geldermalsen

Waarom is de Windvaan gekozen als woongroep voor amv’ers?

Het gebouw aan de Windvaan staat leeg. Omdat dit pand al een zorg- en woonlocatie was, zijn er weinig aanpassingen nodig. Hierdoor kan de gemeente deze alleenstaande jongeren met verblijfstatus snel een opvangplek bieden.

Waar staat amv voor?

Amv staat voor alleenstaande minderjarige vreemdeling. Dit is een kind of jongere onder de 18 jaar die uit hun eigen land is gevlucht wegens oorlog, vervolging of geweld. Een amv’er is zonder ouders of voogd in Nederland aangekomen.

Waarom opvang?

Voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen ligt er een vraag voor opvang. Het beleid van gemeente West Betuwe is om opvang te regelen voor vluchtelingen en statushouders (zoals in dit geval) als het een wettelijk verplichte taak is. Door deze jongeren op te vangen, zet de gemeente een stap dichterbij het voldoen aan de taakstelling.

Wat is de taakstelling?

Het Rijk geeft iedere gemeente de opdracht om jaarlijks voor een aantal vluchtelingen met verblijfstatus huisvesting te vinden. Dit noemen we de taakstelling. Het uitvoeren van deze taakstelling is een wettelijke verplichting.

Voor meer informatie hierover zie de website van de Rijksoverheid:

https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/asielbeleid/huisvesting-asielzoekers-met-verblijfsvergunning

Wie is eigenaar van het pand?

Gemeente West Betuwe is eigenaar van het pand. Het pand wordt als kleinschalige woongroep verhuurd aan NAAST(begeleiding en beheer). Nidos is opdrachtgever van NAAST. NAAST is contractpartner van Nidos (voogdij over alle amv’s in Nederland).

Hoe lang blijft dit een kleinschalige woongroep?

De intentie is om deze locatie meerdere jaren als kleinschalige woongroep te gebruiken. We hopen dat de jongeren hier het begin van hun bestaan in Geldermalsen kunnen opbouwen.

Is er een vergunning voor het gebruik van het pand als kleinschalige woongroep?

Hiervoor is een omgevingsvergunning nodig. Deze vergunning is aangevraagd bij de ODR.

Voor hoe lang komen de nieuwkomers hier wonen?

Zodra de jongeren een volwassen leeftijd bereiken en ingeburgerd zijn, wordt geprobeerd om hen te huisvesten in een reguliere woning. Met het huidige woningtekort kan het daarom voorkomen dat de jongeren langer op de kleinschalige woongroep zullen wonen en dus tussentijds ook ouder dan 18 worden.

Hoeveel nieuwkomers komen er te wonen?

Er worden 12 jongeren opgevangen op deze locatie. Er is plek voor maximaal 14 jongeren.

Wanneer betrekken de bewoners het pand?

Op het moment dat de vergunning is verleend, de verbouwing afgerond en het plaatsingsproces is afgerond.

Wat gaat er nog op de locatie gebeuren voordat de nieuwe bewoners er wonen?

De gemeente wacht nog op een vergunning voor de brandveiligheid. In de tussentijd zijn Nidos en NAAST het gebouw gereed aan het maken voor de nieuwe bewoners.

Hoe oud zijn ze?

De jongeren zijn gemiddeld tussen de 15 en 17 jaar oud bij aankomst. In de praktijk kan het voorkomen dat jongeren ook na hun 18e nog in de kleinschalige woongroep wonen.

Waar komen de nieuwe bewoners vandaan?

De minderjarige vluchtelingen komen uit verschillende landen en zijn om verschillende redenen gevlucht en hebben inmiddels een verblijfstatus in Nederland gekregen.

Komen er jongens en meisjes gemengd wonen?

Dit weten we nog niet, maar er komen veel meer jongens naar Nederland dan meisjes.

Waarom zijn het vooral jongens die alleen naar Nederland komen?

Vluchten is gevaarlijk en fysiek heel zwaar. Doorgaans wil de vader van het gezin of de oudste zoon de familie deze reis besparen. Vrouwen of meisjes die alleen reizen lopen onder meer een groter risico om seksueel misbruikt te worden of seksueel te worden uitgebuit dan mannen of jongens.

Moet iemand de woongroep verlaten als hij/zij 18 wordt?

Nee, dat hoeft niet. Bewoners mogen hier blijven wonen totdat zij er klaar voor zijn om deze kleinschalige woongroep verlaten. Uiteraard kan dit alleen als er geschikte woonruimte beschikbaar is.

Gaan ze ook naar school?

Voorgezet onderwijs volgen ze in de Internationale Schakelklas (ISK). Hier leren zij vooral Nederlands. Na de ISK gaan leerlingen naar het reguliere onderwijs. Door onderwijs ervaren de jongeren weer een normaal leven en werken zij aan een toekomstperspectief.

Hoe is het met de gezondheid van de jongeren?

Amv’s zijn jong en veerkrachtig. Hun fysieke gezondheid is relatief goed. Factoren die de gezondheid gunstig beïnvloeden zijn:

  • het zo snel mogelijk kunnen oppakken van het normale leven met perspectief op werk, opleiding of andere vormen van participatie;
  • het beschikken over voldoende sociale steun/netwerken (o.a. van de woongroep maar ook van buurtgenoten);
  • duidelijkheid over verblijf, en;
  • de nabijheid van naaste familie en Nederlandse mensen die ze een welkom gevoel geven.

Wat doen ze iedere dag?

Op een kleinschalige woongroep voor jongeren wordt de normale gang van zaken zoveel mogelijk nagebootst. De jongeren gaan naar het voortgezet onderwijs, te beginnen in de Internationale Schakelklas. Thuis koken en eten ze samen. De jongeren proberen in Nederland een zo normaal mogelijk leven te leiden. Ze willen graag naar school, werken en integreren. Lid worden bij een sportvereniging helpt daar ook bij.

Wie is verantwoordelijk voor de jongeren?

Stichting Nidos heeft de voogdij over alle alleenstaande minderjarige vreemdelingen in Nederland. Zij zijn verantwoordelijk. De begeleiding en het beheer op de locatie aan de Windvaan wordt door bureau NAAST gedaan, in opdracht van Nidos. 

Krijgen de jongeren een uitkering of leefgeld?

De jongeren krijgen vanuit Nidos leefgeld en zakgeld.

Wie verzorgt de begeleiding?

Vanuit NAAST is er 24/7 begeleiding aanwezig in het pand om de jongeren te begeleiden en te ondersteunen.

Hoe ziet de begeleiding eruit?

De begeleiding is er vooral op gericht dat jongeren naar school gaan, een bijbaan vinden en daarnaast bezig kunnen zijn met hobby's. Kortom, het faciliteren en ondersteunen bij hetgeen wat normale leeftijdsgenoten ook doen in Nederland. Daarnaast hebben begeleiders oog voor de persoonlijke verzorging van de jongeren en dat iedereen zich verantwoordelijk voelt voor zijn/haar leefomgeving.

Wat als er overlast is?

Indien u overlast ervaart, betreuren we dat als gemeente. Mocht het geval zich voordoen: bel aan en benoem de door u ervaren overlast. Alleen op die manier kan snel en adequaat ingespeeld worden op mogelijke overlast. Zodra bekend is wie de begeleiding biedt en wie als aanspreekpunt fungeert, vermelden we dat als gemeente op onze website.

Hoe kan ik helpen?

De jongeren zijn niet voor niks gevlucht van huis en haard, ze hebben een zware vluchtroute achter de rug en moeten zich telkens verantwoorden. Ze hebben een nare periode achter de rug en willen niets liever dan een prettig thuis hebben, mee doen en onderdeel worden van de maatschappij. Door een goede buur te zijn zullen zij zich welkom voelen. Bovendien kunt u zich melden als vrijwilliger. Dat kan via meedoen@welzijnwestbetuwe.nl.

Hoe worden omwonenden over actuele ontwikkelingen op de hoogte gehouden?

Buurtbewoners worden op de hoogte gehouden als er nieuwe ontwikkelingen zijn. Dat doen we bijvoorbeeld via een brief, op onze website en persoonlijk via een informatiebijeenkomst. Op 10 januari was er een informatiebijeenkomst voor omwonenden. Op een later moment zullen we omwonenden informeren over wat er tijdens die bijeenkomst is besproken.

Hoe verliep de besluitvorming en koopovereenkomst/huurovereenkomst van de gemeente?

Op 3 oktober 2023 besloot het college om het pand aan de Windvaan aan te kopen voor de opvang van alleenstaande minderjarige vergunninghouders. Gemeente West Betuwe heeft de wettelijke verplichting om statushouders en ontheemden uit Oekraïne op te vangen. Daarvoor is de gemeente voortdurend op zoek naar geschikte locaties om deze opvang te verzorgen. De overeenkomst die de gemeente heeft met Nidos beperkt zich tot een huurovereenkomst. De gemeente zorgt voor een adequate huisvesting voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen. Nidos, die de zorg heeft belegd bij bureau NAAST, is verantwoordelijk voor een adequate zorg van de jongeren. De termijn van de huurovereenkomst die de gemeente aan wil gaan is gelijk aan de overeenkomst tussen Nidos en Bureau NAAST en loopt uiterlijk eind 2026 af. In de loop van 2026 zal Nidos de uitvoering van de dienstverlening opnieuw aanbesteden. Dan heeft NAAST de mogelijkheid opnieuw in te schrijven. Op basis daarvan zal de overeenkomst tussen de gemeente en NAAST of mogelijk een andere partij op dat moment verlengd worden.

Wat zijn de kosten en opbrengsten van de Windvaan 25 voor de gemeente?

De gemeente heeft het pand gekocht en heeft daarmee de bijbehorende kosten voor rekening genomen. Daarnaast draagt de gemeente als eigenaar van het pand de onderhoudskosten. De opbrengst bestaat uit huur voor het gebruik van het pand. De opbrengst speelt geen rol in de besluitvorming, behalve dat het uitgangspunt is dat de opvang van statushouders zoveel als mogelijk budgetneutraal moet plaatsvinden.

Hoe is bepaald hoeveel jongeren er komen wonen?

Nidos bepaalt de groepsgrootte van locaties aan de hand van een programma van eisen. De Windvaan is geschikt bevonden voor maximaal 14 jongeren, waarover afspraken zijn gemaakt met de gemeente. Tijdens het selectieproces houdt de plaatsingscommissie van Nidos rekening met het type jongeren dat moeiteloos een kamer zou willen en kunnen delen. Er zullen niet meer dan 14 jongeren komen te wonen. De locatie is geschikt tot dit aantal. Daarbij maakt de gemeente een afweging tussen het maximaal benutten van schaarse woonruimte en het bewaken van de kwaliteit.

Hoeveel jongeren mogen er per m2 gehuisvest worden?

Nidos maakt gebruik van een rekensom om te bepalen hoeveel personen er op een bepaalde locatie kunnen verblijven. Een 1 persoonsslaapkamer moet minimaal 5 m² zijn. Een 2 persoonskamer moet minimaal 12m² zijn. Meer jongeren op 1 kamer is in een dergelijke locatie geen optie. Voor de huiskamer gebruikt Nidos voor woningen tot 6 personen de rekensom dat er per jongere 5m² zijn. Voor grotere woningen, zoals aan de Windvaan, passen ze deze rekensom aan naar maatwerk. Dus voor 12 jongeren moet de huiskamer passend zijn. Daarbij wordt ook gekeken naar hoe groot de keuken is en of er andere gezamenlijke ruimtes zijn.

Hoe neemt de gemeente de buurt mee?

Bij het openen van een locatie voor nieuwkomers nodigen wij standaard de buurt in een straal van 160 meter uit om de locatie te komen bekijken. Dan geven we informatie over de locatie en hoe de opvang en het leven op zo’n locatie plaatsvindt. Deze informatie is afgestemd op de locatie (vergunning, verbouw datum dat de locatie in gebruik wordt genomen etc.) maar ook over de mensen die er komen te wonen en we vragen of omwonenden betrokken willen worden om iets met de nieuwkomers te willen doen. 

Worden alle vragen van omwonenden beantwoord?

We proberen zoveel mogelijk vragen te beantwoorden op een informatieavond. Als blijkt dat er veel vragen zijn over een specifieke locatie, openen we een pagina op de website van de gemeente. Soms zijn we een periode extra aanwezig in de buurt met bijvoorbeeld een inloopspreekuur (rondom opening Kostverlorenkade), of doen we een ronde langs deuren van direct omwonenden, of een gesprek met een aantal sleutelpersonen. Dat hangt af van de situatie. 

Hebben inwoners inspraak op opvang?

Het college is samen met de corporaties verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen van woningen uit de reguliere huurvoorraad aan statushouders. Ook is het college verantwoordelijk voor het realiseren van tussenvoorzieningen voor het huisvesten van statushouders in samenwerking met partners. Bij een reguliere huurwoning betrekken de  nieuwe inwoners een huis en samen met Welzijn West Betuwe en vrijwilligers wordt het contact met de buurt gelegd. Bij de locatie aan de Windvaan hebben we ervoor gekozen om een informatieavond te beleggen. Ook bij de tussenvoorziening voor statushouders Gerdina’s Hof is dat gedaan. Inwoners kunnen dan ideeën aandragen over de wijze waarop de samenwerking met de buurt plaatsvindt, hun vragen stellen en zorgen delen. Deze nemen we mee in de operationele uitvoering.

Het college is verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen van huisvesting en neemt aanwijsbesluiten voor de locaties voor de diverse doelgroepen (ontheemden Oekraïne en statushouders). Over het beschikbaar stellen van een specifieke locatie is er geen inspraak van burgers. Wel is er overleg met de buurt over aanvullende maatregelen, het aanbod van hulp en ondersteuning aan de nieuwkomers.

Hoe wordt de omgeving meegenomen op het moment van huisvesting?

In het geval van huisvesting van statushouders wordt over het algemeen door Welzijn West Betuwe de directe buren op de hoogte gesteld van de komst van de nieuwe buren. De statushouders worden gestimuleerd om kennis  te maken met buren. Voor een tussenvoorziening statushouders is er een draaiboek en een communicatieplan.

Wat is het doel van de informatieavond?

Een informatieavond is wat ons betreft geslaagd als vragen gesteld zijn en antwoorden gegeven zijn en ook dat de buurt kennis heeft kunnen nemen van de locatie, de wijze waarop nieuwkomers wonen, de begeleiders van nieuwkomers heeft leren kennen en dat de buurt weet op welke wijze contact kan worden opgenomen met de locatiemanagers.

Ook heeft de buurt aandachtspunten meegegeven voor het omgevingsmanagement en kunnen buurtbewoners zich aanmelden voor activiteiten met de buurt. 

Ik blijf graag in gesprek over de opvang aan de Windvaan, kan dit?

Tijdens de informatieavond van 10 januari was er voor aanwezigen de mogelijkheid om zich in te schrijven voor een klankbordgroep. Dit is een kleine groep van buurtbewoners die samen met Nidos en gemeente de gang van zaken aan de Windvaan periodiek evalueert. Andere geïnteresseerden kunnen via deze klankbordgroep op de hoogte worden gehouden. Hoe dit precies wordt vormgegeven is op moment van schrijven nog onbekend. Hierover informeren we u later graag meer.