Energiebesparingsplicht West Betuwe

De Rekenkamer Rivierenland participeerde in het landelijke DoeMee-onderzoek 2024 naar toezicht op en handhaving van de energiebesparingsplicht en informatieplicht energiebesparing bij bedrijven en instellingen. De resultaten voor West Betuwe zijn vastgelegd in een rekenkamerbrief.

De energiebesparingsplicht verplicht bedrijven en instellingen met een groot energieverbruik om energiebesparende maatregelen te treffen die binnen vijf jaar kunnen worden terugverdiend. Daarnaast moeten bedrijven periodiek rapporteren welke maatregelen zijn uitgevoerd.

De Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) zorgt voor uitvoering van toezicht en handhaving. West Betuwe heeft hiervoor een opdracht aan de ODR verstrekt, maar zonder concrete en meetbare resultaatafspraken. De gemeente ontvangt periodieke rapportage op hoofdlijnen, met onvoldoende informatie over daadwerkelijk behaalde resultaten. De Raad heeft ook geen vragen gesteld over de uitvoering of resultaten van dit beleid. Daarmee is er beperkt bestuurlijk zicht op effecten van het beleid.

In West Betuwe verbruiken bedrijven die onder deze regeling vallen in 2019 ruim 75 mln. kWh elektriciteit en ruim 8,2 mln. m³ gas. Geschat besparingspotentieel: 10% via erkende maatregelen, + 10% via aanvullende maatregelen. Inzicht in gerealiseerde energiebesparing door controles en handhaving ontbreekt.

Landelijke conclusie: er is onvoldoende zicht op naleving, besparingspotentieel en gerealiseerde besparingen. Ook toezichtsmiddelen zijn vaak tijdelijk: continuïteit ontbreekt. De rekenkamer wijst erop dat energiebesparing juist kan bijdragen aan vermindering van netcongestie, beperking van behoefte aan nieuwe energieopwekking en versnelling van de energietransitie.

De Rekenkamer Rivierenland heeft in het kader van het landelijke DoeMee-onderzoek 2024 onderzocht welke inspanningen de gemeente West Betuwe levert bij het toezicht op en de handhaving van de energiebesparingsplicht en informatieplicht energiebesparing voor bedrijven en instellingen, en welke resultaten deze inspanningen opleveren. Daarbij is gekeken naar de sturing door de gemeente, de uitvoering door de omgevingsdienst, de informatievoorziening aan de gemeenteraad en het inzicht in gerealiseerde energiebesparing.

De centrale onderzoeksvraag luidt:

'Welke inspanningen wordt gepleegd door en in opdracht van de gemeente West Betuwe bij het toezicht en de handhaving van de energiebesparingsplicht en de informatieplicht energiebesparing en wat zijn daarvan de resultaten?'

Voor de gemeente West Betuwe is specifiek onderzocht in hoeverre de gemeente en de Omgevingsdienst Rivierenland zicht hebben op naleving, controles, energiebesparingspotentieel en gerealiseerde energiebesparing, en welke informatie daarover beschikbaar is voor de gemeenteraad.