Energiebesparingsplicht Culemborg

De Rekenkamer Rivierenland participeerde in het landelijke DoeMee-onderzoek 2024 naar toezicht op en handhaving van de energiebesparingsplicht en informatieplicht energiebesparing bij bedrijven en instellingen. De resultaten voor Culemborg zijn vastgelegd in een rekenkamerbrief.

De energiebesparingsplicht verplicht bedrijven en instellingen met een groot energieverbruik om energiebesparende maatregelen te treffen die binnen vijf jaar kunnen worden terugverdiend. Daarnaast moeten bedrijven periodiek rapporteren welke maatregelen zijn uitgevoerd.

De Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) zorgt voor uitvoering van toezicht en handhaving. Culemborg heeft geen afzonderlijke opdracht aan de ODR geformuleerd voor de energiebesparingsplicht, de taak is onderdeel van de reguliere begroting van de ODR. De gemeente ontvangt alleen informatie over resultaten als er om wordt gevraagd en voert zelf geen aanvullende toezicht- of handhavingstaken uit. Ook de Raad heeft geen vragen gesteld over de uitvoering of resultaten van dit beleid.

In Culemborg bedraagt het energieverbruik van de bedrijven die onder deze regeling vallen in 2019 ruim 59 mln. kWh elektriciteit en ruim 4,5 mln. m³ gas. Inschatting besparingspotentieel: 12,5%. Inzicht in de gerealiseerde energiebesparing door controles en handhaving ontbreekt.

Landelijke conclusie: er is onvoldoende zicht op naleving, besparingspotentieel en gerealiseerde besparingen. Ook toezichtsmiddelen zijn vaak tijdelijk: continuïteit ontbreekt. De rekenkamer wijst erop dat energiebesparing juist kan bijdragen aan vermindering van netcongestie, beperking van behoefte aan nieuwe energieopwekking en versnelling van de energietransitie.

De Rekenkamer Rivierenland heeft in het kader van het landelijke DoeMee-onderzoek 2024 onderzocht welke inspanningen de gemeente Culemborg levert bij het toezicht op en de handhaving van de energiebesparingsplicht en informatieplicht energiebesparing voor bedrijven en instellingen, en welke resultaten deze inspanningen opleveren. Daarbij is gekeken naar de sturing door de gemeente, de uitvoering door de omgevingsdienst, de informatievoorziening aan de gemeenteraad en het inzicht in gerealiseerde energiebesparing.

De centrale onderzoeksvraag luidt:

'Welke inspanningen wordt gepleegd door en in opdracht van de gemeente Culemborg bij het toezicht en de handhaving van de energiebesparingsplicht en de informatieplicht energiebesparing en wat zijn daarvan de resultaten?'

Voor de gemeente Culemborg is specifiek onderzocht in hoeverre de gemeente en de Omgevingsdienst Rivierenland zicht hebben op naleving, controles, energiebesparingspotentieel en gerealiseerde energiebesparing, en welke informatie daarover beschikbaar is voor de gemeenteraad.