Hoe werkt een asielaanvraag?
Mensen die hun thuisland ontvluchten, kunnen bescherming aanvragen in een nieuw land. We noemen hen asielzoekers. Een asielzoeker vraagt asiel aan vanwege de (persoonlijke) situatie in zijn eigen land. Hij krijgt een verblijfsvergunning als hij te vrezen heeft voor oorlog, doodstraf of executie, marteling of een andere onmenselijke of vernederende behandeling in het land van herkomst. De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) onderzoekt dit en neemt deze beslissing. Wanneer een persoon in Nederland aankomt en asiel zoekt, doorloopt diegene onderstaande stappen.
Aanmelden en registreren
De IND, de organisatie die beoordeelt of een asielzoeker in Nederland mag blijven. Sinds 12 juni 2026 is het Europees asiel- en migratiepact in werking met als doel het aantal migranten dat illegaal Europa binnenkomt omlaag te brengen. De IND zal asielaanvragen binnen een half jaar moeten afhandelen. Daarom is de procedure versimpeld.
Asielzoekers komen bij het aanmeldcentrum in Ter Apel aan. Zij beantwoorden zelf eerst vragen over hun aanmelding. Wanneer een asielzoeker het niet eens is met de beslissing van de IND moet diegene direct naar de rechter.
Deze nieuwe werkwijze geldt niet voor asielzoekers die al in procedure zitten. Het kan voor hen een aantal jaren duren voordat er voor hen een beslissing genomen wordt of zij mogen blijven of het land moeten verlaten. Tot die tijd verblijven de mensen in opvangcentra.
Statushouder
Als iemand een verblijfsvergunning krijgt, krijgt die persoon een status. De persoon is dan een statushouder en wordt door het COA toegewezen aan een gemeente, bijvoorbeeld West Betuwe. Eenmaal gehuisvest in West Betuwe kan een statushouder integreren en mee doen aan onze samenleving en een nieuw bestaan opbouwen.
In West Betuwe is er ieder jaar een taakstelling om een bepaald aantal statushouders te huisvesten. Die taakstelling is een verplichting. Het aantal verschilt per jaar en kan variëren van 30 tot 150 statushouders.
Verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd
Na vijf jaar bekijkt de IND of een statushouder nog steeds bescherming nodig heeft. En of hij het inburgeringsexamen succesvol heeft afgelegd. Als dat zo is, krijgt de hij een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd. Hij mag dan de rest van zijn leven in Nederland blijven wonen. Verreweg de meeste statushouders krijgen een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd. Na het behalen van het inburgeringsexamen kunnen ze naturaliseren tot Nederlander.
Begeleiding en inburgering
De gemeente waar een statushouder gaat wonen, helpt die persoon met inburgeren. Het doel is dat statushouder zich thuis voelt in de nieuwe gemeente. Dit gebeurt door het leren van de Nederlandse taal. Door te leren hoe iemand voor zichzelf kan zorgen en door mee te doen met activiteiten. Welzijn West Betuwe(externe link) helpt statushouder met inburgeren. Dit doet ze namens de gemeente West Betuwe.
De statushouder maakt samen met de coach van Welzijn West Betuwe een plan voor zijn of haar inburgering. In dat plan staan de doelen en wat de statushouder gaat leren. Dat is in ieder geval de Nederlandse taal. Ook kan de statushouder verschillende trainingen en workshops volgen.